นโยบายสาธารณะ
home project'48 news letter
แผนงาน : สภากาแฟ ช่วง คลื่นเสียงเพื่อสาธารณะ
รายละเอียดโครงการ

หัวข้อ
สภากาแฟวันที่ 24 กุมภาพันธ์ 49
สภากาแฟวันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2549
สภากาแฟวันที่ 4 พฤศจิกายน 2548
สภากาแฟวันที่ 28 ตุลาคม 2548
สภากาแฟวันที่ 14 ตุลาคม 2548
สภากาแฟ วันที่ 7 ตุลาคม 2548
สภากาแฟวันที่ 30 กันยายน 2548
สภากาแฟวันที่ 23 กันยายน 2548
สภากาแฟวันที่ 9 กันยายน 2548
สภากาแฟ วันที่ 26 สิงหาคม 2548
สภากาแฟวันที่ 19 สิงหาคม 2548
สภากาแฟวันที่ 12 สิงหาคม 2548
สภากาแฟ วันที่ 5 สิงหาคม 2548
สภากาแฟ วันที่ 29 กรกฎาคม 2548
สภากาแฟวันที่ 22 ก.ค. 48
สภากาแฟวันศุกร์ที่ 8 กรกฎาคม 2548
สภากาแฟวันที่ 1 ก.ค. 48
สภากาแฟวันที่ 24 มิถุนายน 2548
สภากาแฟวันที่ 17 มิ.ย. 48
สภากาแฟวันที่ 13 พฤษภาคม 2548

สภากาแฟ วันที่ 26 สิงหาคม 2548
นโยบายสาธารณะ >> แผนงาน : สภากาแฟ ช่วง คลื่นเสียงเพื่อสาธารณะ (บทความ)
อรุณรัตน์ แสงละออง : อ.จรูญ หยูทอง

แสดงความยินดีกับ อ.จรูญที่ได้รับรางวัลบุคคลที่มีผลงานดีเด่นทางด้านศิลปวัฒนธรรม จ.สงขลา สาขาวรรณศิลป์

ประชาสัมพันธ์งานวิทยาลัยวันศุกร์ เรื่องของเทคโนโลยีเมมเบรนกับการแก้ปัญหาน้ำดื่มสะอาด โดย ดร.พิกุล วณิชาภิชาติ ห้อง E 105 คณะการจัดการสิ่งแวดล้อม ม.สงขลานครินทร์ เวลา 19.00-21.30 น.

วันนี้เป็นวันแรกงานสัมมนาหนังตะลุงฐานที่มั่นสุดท้ายทางวัฒนธรรมของภาคใต้ 26,27,28 วันนี้เป็นวันแสดงหนังตะลุงศิลปวัฒนธรรมทางภาคใต้ ช่วง 3 ทุ่มถึง ตี 2 ที่สถาบันทักษิณคดีศึกษา เสาร์-อาทิตย์เป็นงานเสวนาเรื่อง หนังตะลุง..ฐานที่มั่สุดท้ายทางวัฒนธรรมของภาคใต้
วันนี้คุยเรื่องของหนังตะลุงที่จะเล่นตั้งแต่คืนนี้ โดยหนังชุมยวงในฐานะหนังสงขลา ซึ่งหนังแต่ละจังหวัดมีลีลาไม่เหมือนกัน คืนพรุ่งนี้เป็นหนังประเคียง ระฆังทอง วันอาทิตย์เป็นหนังพร้อม ตะลุงสากลศิลปินแห่งชาติคนล่าสุดของหนังตะลุง
คำว่า ฐานที่มั่นเป็นภาษาของพวกสหาย ซึ่งคำว่าสหายก็เป็นภาษาของหน่วยจรยุทธของคอมมิวนิสต์ในยุคก่อน รู้สึกว่าคำนี้น่าจะใช้กับวัฒนธรรมไทยภาคใต้ได้ เนื่องจากพรรคคอมมิวนิสต์ได้ถูกโจมตีจนทัพแตก คล้ายกับวัฒนธรรมไทย โดยเฉพาะวัฒนธรรมใต้ โดยเฉพาะวัฒนธรรมหนังตะลุงที่กำลังรระส่ำระสายโดยถูกโจมตีโดยวัฒนธรรมสมัยใหม่ ฐานที่มั่นทางวัฒนธรรมของสังคมไทยภาคใต้ ระส่ำระสาย เอาคำนี้มาใช้เพราะคล้ายกับคอมมินิสต์ในประเทศไทยที่ระส่ำระสายและแตกสลายไปในที่สุด ยุติบทบาท ไม่อยากให้วัฒธรรมใต้เป็นอย่างนั้น ก็เลยตั้งคำนี้เพื่อเตือนสติ ผู้นิยมวัฒนธรรมหนังตะลุงรู้ดี ว่าทางเลือกเพื่อทางรอดมีอยู่ไม่มาก เพราะจริงๆแล้วหนังตะลุงไม่ใช่การแสดงเพื่อการโปกฮาเพียงอย่างเดียวแต่หมายถึงชีวิต จิตวิญญาณ บนจอหนังเป็นโลกของมนุษย์ นรก สวรรค์ และมีการเมือง มีธรรมะ มีคติสอนใจ มีเรื่องราวของมนุษย์ ถือว่าเป็นอัจฉริยะของโลก ที่ไม่มีการแสดงไหนที่ต้องใช้ความสามารถเฉพาะตัวเท่ากับการแสดงหนังตะลุง จนคนโบราณกล่าว่า ลูกโง่ให้หัดโนรา ลูกปัญญาให้หัดหนัง หมายถึงว่า คนที่ไม่ฉลาดมากก็สามารถเล่นโนราได้เพราะในคณะต้องใช้คนเยอะ แต่หนังตะลุงโรงหนึ่งเป็นนายหนังได้แค่คนเดียว และจะต้องทำเป็นทุกสิ่งทุกอย่าง ตั้งแต่ กลอน เขียนรูป บทตลกและต้องสวมบทตัวละครได้ซึ่งมีตั้งมากมาย พูดก็ต้องพูดได้หลายแบบ

แต่หนังตะลุงคนเดียวสามารถทำตรงนั้นได้ และต้องสร้างบรรยากาศหน้าโรงได้ครบทุกรส
ถือว่าไม่ใช่แค่การแสดง..แต่หมายถึงหลนังตะลุงที่มีความสามารถซึ่งก็ไม่ใช่หมายถึงหนังตะลุงทุกคณะ เพราะบางคนมีความสนใจ แต่จะต้องมีความสามารถด้วยอย่างหนังที่มีชื่อเสียงอยู่ในปัจจุบัน ดังนั้นถ้าหนังตะลุงสูญหายไปหมายถึงหลายสิ่งหลายอย่างสูญหายไปด้วย . หนังตะลุงก็เป็นสื่อมวลชนได้ในอดีต แต่สถานภาพบทบาทเหล่านี้ถูกเบียดแทรกโยเทคโนโลยี

เมื่อก่อนหนังตะลุงใช้ตะเกียงพายุ ก่อนหน้านั้นใช่น้ำมันยางหรือขี้ใต้เป็นเครื่องฉายในการแสดงหน้าโรง ไม่มีเครื่องขยายเสียงจนถึงยุคเครื่องฉุด หรือเครื่องปั่นไฟ มีเครื่องขยายเสียง หลังจากยุคเครื่องฉุดเป็นยุคเครื่องไฟ มีอุปกรณ์การบันทึกเสียง มีลำโพง อุปกรณ์จึงมีหลายอย่าง ดังนั้น เวลามีเจ้าของเครื่องไฟในหมู่บ้านหมายถึงมีงาน
มีเรื่องเล่ามากมายเกี่ยวกับเรื่องเครื่องไฟในยุคแรกๆ หรือการเตรียมงาน และตอนเสร็จงาน เป็นความบันเทิงที่เล่าสู่กันฟัง

เพราะฉะนั้นนายหนังเป็นทุกสิ่งทุกอย่าง เป็นปราชญ์ของชุมชน เป็นผู้รู้ เพราะว่าเป็นนักเดินทาง เป็นนักเลง ซึ่งหมายถึงผู้รู้ ผู้มีใจกว้าง เป็นคนใหญ่คนยาวหรือเป็นที่รู้จัก ใจกว้าง มีเพื่อนฝูงมากมาย เป็นที่เกรงอกเกรงใจด้วยคุณความดี เพราะว่านายหนังจะเป็นสัตรูกับใครไม่ได้เนื่องจากต้องปรากฎตัวต่อสาธารณชน และระวังตัวเองยาก หมดโอกาสที่จะปกป้องตัวเอง

มีความเชื่อว่าเมื่อนายหนังขึ้นทำการแสดงก็จะเปลี่ยนเป็นอีกคนหนึ่ง จริงๆหนังตะลุงมีการไหว้ต่างๆมากมาย แต่ว่าในปัจจุบันคนเป็นมนุษย์น้อยลง อย่างที่เป็นข่าวกันอยู่ทุกวันนี้ จึงเคารพสิ่งที่อยู่เหนือมนุษย์น้อยลงด้วย ถ้าหนังตะลุงหายไป สังคมน่าจะแย่ลง
ที่กล่าวมาหมายถึงหนังตะลุงที่อยู่ในศีลธรรมอันดี มีวิถีชีวิตเป็นอีกแบบหนึ่งที่ต่างจากปัจจุบัน แต่สิ่งหนึ่งที่น่าจะนำมาได้ คือภูมิปัญญาของหนังตะลุง เรื่องของ 3 จังหวัดภาคใต้มีการนำมาเชื่อมโยงทางวัฒนธรรม เช่น หนังกั้น ทองหล่อ ที่ตัดหนังรูปสะหม้อคนแรก โดยตัดจากชาวบ้าน ต.สะกอม มีลักษณะนิสัยที่เป็นมุสลิมที่เป็นใจกว้าง พูดตรงมีน้ำใจ ถือไม้สะแดะหรือไม้กวนข้าว เพราะสะหม้อมักรับอาสากวนข้าวในงานต่างๆ มาอยู่กับขวัญเมืองซึ่งเป็นคนพุทธ จะเห็นว่าเป็นลักษณะของการสมานฉันท์ เราอาจเอาตรงนี้มาสร้างความสมานฉันท์ได้ แต่ปัญหาอยู่ที่การจะให้นายหนังไปเล่น เป็นเรื่องที่เป็นไปได้ยาก ในเรื่องการระวังตัว แต่อาจพลิกแพลงเป็นการนำเทปไปเปิด

อีกเรื่องหนึ่งที่ต้องคำนึงถึงเรื่องของความนิยมของแต่ละพื้นที่ที่บางพื้นที่ไม่นิยม
หนังตะลุงมุสลิมก็มี เพราะจริงๆ หนังตะลุงมาจากชวา และไม่ได้เล่นบนโรง เล่นบนลานโล่งธรรมดา ตอนหลังพัฒนามาจนเห็นแบบปัจจุบัน คงมีแค่หนังตะลุงภาคใต้ที่มีการไหว้ครูแบบผสมผสาน มีคำว่านะโมของฤาษี และมีคำว่า โอมของพระศวร นะโมเป็นของพุทธ แสดงว่าเป็นการผสมผสานระหว่างฮินดูกับพุทธ เพราะฉะนั้นถือว่าบนโรงหนังตะลุงเป็นวงสมานฉันท์ที่มีความน่าสนใจเพราะนำหลายศาสนามารวมกันได้ เพราะฉะนั้นการนำมาปรับใช้กับ 3 จังหวัดน่าจะใช้ได้

เอกสารที่จะแจกในวันพรุ่งนี้ เป็นบทความที่คัดสรรอย่างดี ประกอบด้วยบทความ 3 ชิ้น คือ บทความ อ.จรูญ เรื่องของหนังตะลุง..โรงสอนการเมือง และบทความของ อ.พิชยา บุศรัตน์ และบทความของ อ.กลิ่น คงเหมือนเพชร เอกสารชื่อว่าหวันตั้งดาม หวันคือดวงตะวัน ดามหรือดาน หมายถึง เวลาใกล้สว่างตอนย่ำรุ่ง แตกแสงเงินแสงทอง เรียกว่าหวันตั้งดามแล้ว เมื่อมองไปทางทิศตะวันออกจะเห็นท้องฟ้าทางทิศตะวันอออกเริ่มเรื่อๆ แสงรำไร จากที่มืดดำสินท และจะมีแถบยาวรางกั้นอยู่กับแรงรำไรนั้น เขาเรียกว่าเป็นดาม ซึ่งต่างจากดามที่หมายถึงการเอาไม้มาทาบ การใช้คำนี้ในการจัดเวทีเพื่อต้องการ
1. ให้คนใต้หันมาสนใจภาษาท้องถิ่นที่อาจจะสูญหายไปแล้ว
2. หมายถึงความหวังว่าอย่างน้อยถ้าหนังตะลุงจะถึงยามอัสดงคิดว่าน่าจะเป็นอัสดงที่ยังมีแสงเงินแสงทองอยู่บ้าง เพื่อเป็นกำลังใจในการต่อสู้ต่อไป
ในปัจจุบันมีบางคนบอกว่าดูหนังตะลุงไม่รู้เรื่อง ไม่เข้าใจ ซึ่งก็มีหลายปัจจัย
1. ตัวนายหนังเอง ที่จะต้องมีความรู้ เป็นหนังตะลุงที่ต้องแสดงเป็น ไม่ใช่แค่การแสดงได้ซึ่งหนังตะลุงส่วนใหญ่เป็นหนังตะลุงที่แสดงได้ รวมทั้งเรื่องของเทคนิคการเชิดตัวหนัง คนดูหนังตะลุงไม่เข้าใจเพราะฟังคนละภาษากัน หนังต้องรอบรู้ทุกเรื่อง
เรื่องของภาษาก็มีส่วนสำคัญในการรับรู้ในการดูหนังตะลุงด้วย

คุณนพดล-
คนที่ดูหนังไม่เป็นมีอยู่ 2 แบบ แบบที่ดูไม่เรื่องเป็นส่วนน้อย แต่ที่บอกว่าไม่รู้เรื่องเพราะ 1. ดัดจริต เพราะมองว่าการดูหนังตะลุงเป็นเป็นเรื่องที่เชย
ฝากเวทีว่าให้ปรับการแสดงหนังตะลุงให้เร็วขึ้นกว่าเดิม เพราะเด็กจะได้ดูได้ในช่วงหัวค่ำ พวกผู้ใหญ่ก็มีข้อจำกัดในเรื่องของธุรกิจมากขึ้น

เรื่องของภาษามีผลในการสื่อสารในการดูหนังตะลุง แต่ภาษาเป็นเครื่องมือ และเป็นวัฒนธรรมอย่างหนึ่ง และไม่ใช่เป็นแค่การสื่อสาร มากำหนดค่านิยมให้ลูกคนใต้พูดภาษากลางเพราะ
1. เขาต้องไปโรงเรียน ที่โรงเรียนพูดภาษากลาง
2. ถ้าพูดกลางไม่ได้กลายเป็นปมด้อย
อย่างไรถ้าเรารู้ภาษาทั้งใต้และภาษากลางก็เป็นเรื่องที่ดี เพราะภาษาใต้บางคำ ไม่มีภาษากลางคำไหนมาอธิบายได้ เช่นหลุหละ ที่มีความหมายมากกว่าคำว่าสกปรก หรือคำอื่นๆ เมื่อเราพูดภาษากลางทำให้เราสูญเสียความเป็นใต้ ไป

กรีฑา-
คิดว่าถึงเวลาทีหนังตะลุงต้องมีการปรับเปลี่ยนและต้องประยุกต์ ต้องยอมรับว่าส่วนหนึ่งว่าหนังตะลุง แพงเมื่อเทียบกับอย่างอื่น อยากให้เล่นให้รวบรัดมากขึ้นและจบในคืนเดียวกัน เพราะบางครั้งหนังเลิกตามเวลาโดยที่ยังไม่จบเรื่อง และหนังตะลุงต้องช่วยกันให้หนังตะลุงอยู่ได้

อีกเรื่องหนึ่งที่สำคัญในงานคือ เพลงบอกที่เป็นปฏิภาณกวีที่หายากกว่าหนังตะลุง จากหมู่บ้านแสงวิมาน ชื่อเพลงบอกสมใจ ศรีอู่ทอง จะให้ว่าเพลงบอกโดยบรรยากาศแบบสมัยก่อน จะใช้เพลงบอกเชิญวิทยากรสู่เวที

คุณยายการุณ-
หลุหละ แปลว่า เลอะเทอะ หรือเปล่า

อ.สุวรรณ –
หนังตะลุงเมื่อก่อน ได้อะไรหลายอย่างจากหนังตะลุง เช่นการเขียนบทกลอน ใช้จินตนาการไปไกล เน้นเรื่องการสอน แต่ปัจจุบันการเมืองเยอะเกินไป อยากให้เป็นการสอนเรื่องต่างๆ เช่น สอนเด็ก ผู้หญิง เยาวชน จะได้ประโยชน์เยอะ



โดย so (ip:61...150)  เมื่อวันที่ 31 ส.ค. 2548 11:45:52 น.

 print friendly version 
 จำนวนคนดู 3842 ครั้ง
 แสดงความคิดเห็น

กรณีที่ท่านไม่ได้เป็นสมาชิก กรณีที่ท่านเป็นสมาชิก
ชื่อผู้ตั้งหัวข้อ  ! username
อี-เมล์ password
ข้อความ :: !
Bold Italic Underline Left Center Right Ordered List Bulleted List Text Color Background Color Hyperlink Image Horizontal Rule
งง ยิ้มยิงฟัน หน้าบึ้ง โกรธ ง่วง กรอกตา ยิ้ม แลบลิ้น ขยิบตา เยี่ยม มาดเท่ห์
รูปภาพ : Options
ป้อนเลข 0 ในช่อง - > เพื่อเป็นการตรวจสอบและป้องกัน spam message
 Member username  password remember me  สมัครสมาชิก  Go to top.
 Web Statistics : online 0 member(s) of 32 user(s) from all 203 member(s). SoftGanz Group. My Sql Database Server. PHP. The Apache. Mozilla.
User count is 974366 person(s) and 2272189 hit(s) since Apr,01 2005 , current hit 1 time(s).
 Copyright ©2004-2017 Khlong-U-Taphao.Com.  All Rights Reserved.
 เลขที่ 859/71 ม.ปริญญา ม.1 ต.ควนลัง อ.หาดใหญ่ จ.สงขลา 90110 โทร & Fax 074-474082
ได้รับการสนับสนุนจาก
แผนงานพัฒนานโยบายสาธารณะเพื่อคุณภาพชีวิตที่ดี
สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ
และมูลนิธิสาธารณสุขแห่งชาติ (มสช.)